9 วัด แพร่ วัดดัง เสริมสิริมงคล

ภาคเหนือ
จังหวัด : แพร่
ตำบล : เวียงต้า
อำเภอ : ลอง
เวลาเปิด : เปิดทุกวัน 08.30 - 17.00 น.
สถานที่ใกล้เคียง : -




ที่วัดต้าม่อน หมู่ 3 บ้านม่อน ต.เวียงต้า อ.ลอง จ.แพร่ กำลังเป็นสนใจของนักท่องเที่ยวเข้าไปเทียวชมวิหารหลังใหม่ พร้อมกับมีการปรับปรุงภูมิทัศน์ อาคารประกอบ ในบริเวณกว่า 6 ไร ด้วยรูปลักษณ์ของวิหาร หรือ ชาวบ้านเรียกว่า หอคำ เป็นลักษณะสถาปัตยกรรมของไทยใหญ่ วันเสาร์ วันอาทิตย์ จะมีนักท่องเที่ยวเข้าไปเยี่ยมชม ตลอด อาจารย์พิทักษ์ ปัญญาฉลาด อดีตครูชำนาญการพิเศษ ร.ร.บ้านเหล่ารัฐราษฎร์บำรุง ต.เวียงต้า ประธานสภาวัฒนธรรมตำบลเวียงต้า และ พระครูประโชติวีรธรรม เจ้าอาวาส วัดต้าม่อน ได้นำผู้สื่อข่าวเยี่ยมชม ภายในวิหาร พร้อมกันนี้ อาจารย์พิทักษ์ ปัญญาฉลาด ประธานสภาวัฒนธรรมตำบลเวียงต้า ซึ่งถือว่าเป็นลูกหลานของชาวตำบลเวียงต้าและใกล้ชิดกับเครือญาติผู้ปกครองตำบลเวียงต้า ได้เล่าถึงประวัติของวัดต้าม่อน ตามบทความที่เขียนไว้ว่า ประวัติการสร้างวัดต้าม่อน จากการบอกเล่าของครูบาคำเขื่อนแก้ว วัดต้าม่อน เมื่อวันที่ 28 ธันวาคม พ.ศ.2547 ณ วัดต้าม่อน ท่านบอกว่าเรื่องราวต่างๆเป็นการบอกเล่าของคุณย่าของท่าน ในสมัยที่ท่านยังมีชีวิตอยู่ เมื่อ 40 ปีกว่ามาแล้ว ตอนที่ท่านกำลังเป็นเด็ก คุณย่าของท่านเป็นลูกสาวของ เจ้าเมืองพรหม และเจ้าแก้วไหลมา ซึ่งเป็นบุตรคนแรกของเจ้าฮ้อยหลวง เจ้าฟ้าเชียงตุงชาวไทยใหญ่(เงี้ยว) กับเจ้าคำป้อ เจ้าหญิงแห่งเมืองน่าน และคุณย่าของท่านคือเจ้าหล้าจันทร์ ท่านมีพี่น้อง 3 คน คือ เจ้าแจ้ เจ้าอัน ต้นตระกูล รัตนภาพ เจ้าหล้าจันทร์สมรสกับ เจ้าอินทร์แปร แห่งเมืองแพร่ ต่อมาได้หย่าร้างกันเพราะเจ้าหล้าจันทร์ เบื่อความเจ้าชู้มีภรรยาน้อยหลายคน ต่อมาท่านได้พบรักกับคหบดีชาวจีน ชื่อก๋งสี ต้นตระกูล มีบุตรชื่อ คุณนวลศรี และได้สมรสกับคุณสันต์ ซึ่งเป็นบิดามารดาของ ครูบาคำเขื่อนแก้วหรือหลวงพ่ออ๋อย นั่นเอง ท่านเล่าว่า เจ้าฮ้อยหลวงและเจ้าคำป้อ มีบุตรธิดาทั้งหมด 5 คน คือ เจ้าเมืองพรหม ถูกเสือกัดเสียชีวิต ที่แม่ทาม คนที่สองชื่อเจ้าเมืองอินทร์ คนที่สามชื่อเจ้ามังคลา เป็นพระสหายกับเจ้าหลวงเมืองแพร่คือเจ้าพิมสาร คนที่สี่ชื่อเจ้าใจวงศ์และที่ห้าเป็นหญิงชื่อเจ้าจอมศรีเป็นผุ้ได้รับสมบัติครองเรือนต่อจากเจ้าฮ้อยหลวง ต่อมาได้สมรสเจ้าหลวงราชอาจภักดี มาจากลำปางมีบุตรธิดา 3 คนคือ เจ้าเนียม เจ้าดวงเนตร และเจ้าราชบุตร เจ้าเนียมสมรสกับขุนระบิน ปัญญาลาด มีบุตรธิดา 7 คน คือนายบุญยืน ปัญญาฉลาด นายบุญธรรม ปัญญาฉลาด(บิดาของอาจารย์พิทักษ์ ปัญญาฉลาด) นางบุญยง ปัญญาฉลาด นางจันทร์แก้ว ปัญญาบุตร นางจันทร์คำ สงวนเดช นางบุญเทียน สุคันธารักษ์และนางสังวาล ยอดคำ เจ้าเมืองอินทร์ เจ้ามังคราและเจ้าใจวงศ์ ต่อมาได้อพยพครอบครัวข้าทาสบริวาร ไปทำไม้ยังเวียงจันทน์ ประเทศลาว โดยไม่กลับมาเมืองต้าอีกเลย แต่ได้ส่งข่าวมาให้หลานคือเจ้าอ้น รัตนภาพ ไปรับส่วนแบ่งมรดกคือช้าง 25 เชือก ที่เวียงจันทน์ แต่เจ้าอ้นก็ไม่ไปรับ เพราะการเดินทางในสมัยนั้น เป็นไปด้วยความยากลำบาก เจ้าหล้าจันทร์เล่าว่า เมืองต้าเป็นดินแดนที่มีไม้สักทองดีที่สุดในโลก โดยทางกรุงเทพฯ ได้สั่งให้หาไม้ไปสร้างวัดอยู่เป็นประจำ เช่น เสาชิงช้าที่วัดสุทัศน์ ก็ได้นำไม้สักจากป่าห้วยแม่ต้า 1 ต้น และอีกต้นหนึ่งเป็นไม้จากห้วยทรายขาว เมืองลอง เป็นต้น เจ้าเมืองพรหมมอบช้างเผือกให้เจ้าหลวงเชียงใหม่ เจ้าเมืองพรหมมีช้างเผือกอยู่เชือกหนึ่งชื่อ ” พลายทองแดง” เมื่อนำช้างลงอาบน้ำจะมีสีดังสีหม้อใหม่ ท่านได้มอบช้างเผือกนี้ให้เจ้าเมืองเชียงใหม่ และต่อมาเจ้าเมืองเชียงใหม่ได้นำไปถวายต่อให้กับรัชกาลที่ 5 โดยการนำช้างล่องไปตามแม่น้ำปิงและขึ้นแพที่ท่าวาสุกรี ต่อมาช้างเผือกเชือกนี้ได้รับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็น “เจ้าพระยาเศวตฉัตรกุญชร” นับว่าเป็น คุณงามความดีของบรรพบุรุษชาวเวียงต้า ที่ควรแก่การสรรเสริญและช้างเผือกดังกล่าวได้ล่มเมื่อสมัยรัชกาลที่ 7 นิยายรักของเจ้าฟ้าเชียงตุงกับเจ้าหญิงแสนสวยของนครน่าน เจ้าฮ้อยหลวง เจ้าฟ้า ไทยใหญ่จากเมืองเชียงตุง นำข้าทาสบริวารอพยพ เข้าสู่เมืองต้าเพื่อทำไม้สักส่งออกจำหน่ายทั้งในและต่างประเทศ ช้างกว่าร้อยเชือกพร้อมคนงานเข้ามาตั้งปางไม้ ต่อมาเป็นชุมชนใหญ่เรียกว่า " เมืองป่า หรือ เมืองต้า " คุ้มของท่านตั้งอยู่บริเวณบ้านของนางสังวาล ยอดคำ ในปัจจุบัน ขณะนั้นเป็นบริวารของเมืองลำปาง แต่ก็สามารถติดต่อสัมพันธ์กับเมืองแพร่และเมืองน่าน เพราะมีเขตแดนติดต่อกัน เจ้าคำป้อ เจ้าหญิงแสนสวยของเมืองน่าน ความสวยของนาง เป็นที่หลงใหลของเจ้าเมืองแพร่ จึงต้องจัดขบวนขันมากไปสู่ขอเป็นพระชายา แต่เจ้าหญิงคำป้อมิได้รักและประสงค์เป็นพระชายาเจ้าเมืองแพร่ จึงต้องหนีจากเมืองน่านโดยมีน้าชายคือเจ้าวงศ์ เป็นผู้พานาง หลบหนีสมรส จากเมืองแพร่มาซ่อนตัวอยู่วัดทุ่งกวาว แต่เห็นว่าไม่ปลอดภัยเจ้าวงศ์จึงพาเจ้าคำป้อเข้ามาหลบที่เมืองต้า ซึ่งปลอดภัยกว่า แ

ภาคเหนือ
จังหวัด : แพร่
ตำบล : ในเวียง
อำเภอ : เมืองแพร่
เวลาเปิด : เวลาทำการ: 06:00–19:00 น.
สถานที่ใกล้เคียง : ตั้งอยู่ถนนวิชัยราชา ตำบลในเวียง อำเภอเมืองแพร่

ภาคเหนือ
จังหวัด : แพร่
ตำบล : ในเวียง
อำเภอ : เมืองแพร่
เวลาเปิด : 8.00-17.00 น.
สถานที่ใกล้เคียง : อยู่ในซอยเจริญเมือง ใกล้ศาลจังหวัดแพร่ ใกล้ประตูศรีชุม




วัดศรีชุมเป็นวัดที่เก่าแก่ที่สุดของจังหวัดแพร่ สร้างเมื่อปี พ.ศ. 1322 มีอายุนับพันปี ซึ่งมีมาก่อนการสร้างเมืองแพร่ ในอดีตนั้นวัดศรีชุมเป็นวัดที่มีความงดงามมากเจดีย์หุ้มด้วยทองคำ เวลาต่อมามีกองทัพพม่าบุกมายึดอาณาจักรล้านนาแล้วยกทัพบุกเมืองแพร่ ได้เผาทำลายวัดและลอกเอาทองคำจากเจดีย์ไปด้วยและจากการบุกเมืองแพร่คราวนั้นทำให้วัดศรีชุมกลายเป็นวัดร้าง ภายในวิหารวัดศรีชุมเป็นที่ประดิษฐานพระยืน ชาวบ้านเรียกกันว่า “พระเจ้ายืน” เป็นพระยืนในวิหารที่มีความสูงมากที่สุดของจังหวัดแพร่ พระพุทธรูปปางประทับยืน ศิลปะสุโขทัยผสมศิลปะพื้นเมือง เป็นพระพุทธรูปประจำวัดศรีชุม เป็นพระพุทธรูปศักดิ์สิทธิ์ สร้างขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 1322 มีอายุนับพันปี สร้างขึ้นพร้อมๆกับวัดศรีชุม พระพุทธรูปองค์นี้มีขนาดใหญ่สูงตระหง่านอยู่ในวิหาร มีการบูรณะพระเจ้ายืนเมื่อปี พ.ศ. 1900 พระเจ้ายืนเป็นที่เคารพและศรัทธาของประชาชนชาวแพร่อย่างมาก เชื่อกันว่าถ้ามาขอพรพระเจ้ายืนก็มักจะสำเร็จสมดังปรารถนา ภายในวัดยังพระเจดีย์ เป็นศิลปะสมัยล้านนา สร้างประมาณศตวรรษที่ 20 เป็นเจดีย์ทรงปราสาทยอดทรงระฆังแบบล้านนา ฐานย่อมุม 28 กว้างด้านละ 5 วา ด้านบนมีซุ้มจรนัมภายในประดิษฐานพระพุทธรูป จากการบันทึกหลักฐานทางประวัติศาสตร์วัดศรีชุมกล่าวไว้ว่า อุปราชเมืองสุโขทัย ซึ่งเสด็จมาสร้างเจดีย์ช่อแพร(พระธาตุช่อแฮ) ตอนที่ทรงมาพำนักที่คุ้มเจ้าหลวงเมืองแพร่(สมัยเจ้าเทพวงศ์หรือเจ้าหลวงลื้นทอง) และทรงเห็นทำเลทิศตะวันตกของคุ้มมีซากเจดีย์เก่า สถานที่ร่มรื่นเหมาะที่ที่จะสร้างพุทธสถานให้คณะสงฆ์บำเพ็ญวิปัสสนาจึงพร้อมใจกันกับเจ้าเมืองแพร่บูรณะวัดขึ้นตามลักษณะวัดสมัยสุโขทัย ในครั้งนั้นได้บูรณะเจดีย์ สร้างพระวิหารพระยืน กำแพงวัดด้านหน้าซึ่งเป็นรูปปั้นรูปเทพนมสลับกับแจกันดอกไม้ ปั้นรูปฤๅษีบำเพ็ญตบะไว้ด้านหน้าประตูทางเข้าและบนจั่วหน้าวิหาร โดยใช้ช่างฝีมือดีจากเมืองพางคำหรือเมืองเชียงแสน และขนานนามว่า “วัดศรีชุม” มีงานฉลองสมโภชวัด 7 วัน 7 คืน

ภาคเหนือ
จังหวัด : แพร่
ตำบล : ร้องกวาง
อำเภอ : ร้องกวาง
เวลาเปิด : เวลาทำการ 06:30 - 18:30 น.
สถานที่ใกล้เคียง : ตั้งอยู่หมู่ 7 ตำบลร้องกวาง อำเภอร้องกวาง เยื้องกับว่าการอำเภอร้องกวาง

ภาคเหนือ
จังหวัด : แพร่
ตำบล : บ้านกลาง
อำเภอ : สอง
เวลาเปิด : 8.00-17.00 น.
สถานที่ใกล้เคียง : จากอำเภอเมืองไป 54 กิโลเมตร เลยแยก อำเภอลอง ประมาณ 7 กิโลเมตร อยู่ตำบลบ้านหนุน อำเภอสอง

ภาคเหนือ
จังหวัด : แพร่
ตำบล : ช่อแฮ
อำเภอ : เมืองแพร่
เวลาเปิด : 07.00 - 17.00 เปิดทุกวัน
สถานที่ใกล้เคียง : เลยพระธาตุช่อแฮทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ประมาณ 2 กิโลเมตร ตำบลป่าแดง อำเภอเมืองแพร่

ภาคเหนือ
จังหวัด : แพร่
ตำบล : ปากกาง
อำเภอ : ลอง
เวลาเปิด : 08:00 - 17:00 น.
สถานที่ใกล้เคียง : ตั้งอยู่หมู่ 5 ตำบลปากกาง อำเภอลอง อยู่ทางตอนใต้แอ่งลอง




วัดพระธาตุไฮสร้อย ปัจจุบันตั้งอยู่เลขที่ ๓๐ บ้านไฮสร้อย หมู่ที่ ๕ ตำบลปากกาง อำเภอลอง จังหวัดแพร่ สังกัดคณะสงฆ์มหานิกาย ที่ดินตั้งวัดมีเนื้อที่ ๘ ไร่ ๓ งาน วัดพระธาตุไฮสร้อยเป็นวัดโบราณสร้างมามีอายุไม่ต่ำกว่า ๗๐๐ ปี เป็นวัดหลวงกลางเวียงลองที่อยู่ ตอนกลางแอ่งลอง ซึ่งร่วมสมัยกับวัดตรอกสลอบ(ร้าง) ที่เป็นวัดหลวงกลางเวียงตรอกสลอบ(ปัจจุบันอยู่ บริเวณสถานีตำรวจ อ.วังชิ้น จ.แพร่) ที่อยู่ทางตอนใต้แอ่งลองและมีแม่น้ำยมไหลผ่านด้านทิศตะวันออก ของเวียงเช่นเดียวกัน มีศิลาจารึกระบุว่ามีการสร้างพระธาตุตรอกสลอบโดยเจ้าเมืองตรอกสลอบขึ้นเมื่อ พ.ศ.๑๘๘๒ เวียงลองตรงบริเวณบ้านไฮสร้อยในปัจจุบัน ในอดีตเป็นศูนย์กลางการปกครองของเมืองลองยุค แรกประมาณพุทธศตวรรษที่ ๑๗ ( ช่วง พ.ศ. ๑๖๐๐ - ๑๖๙๙ ) มีกำแพงคันดิน ๔ ชั้นและคูน้ำ ๓ ชั้น ล้อม รอบด้านทิศเหนือ ทิศตะวันตก ส่วนด้านทิศตะวันออกใช้แม่น้ำยม(กว้างประมาณ ๑๐๐ เมตร) และด้านทิศ ใต้ใช้ห้วยแม่ลอง(ลึกประมาณ ๑๕ เมตร)เป็นปราการธรรมชาติ สันนิษฐานว่าเดิมกำแพงเวียงลองอาจมี ๑ – ๒ ชั้น แต่มีการก่อสร้างเพิ่มเป็นจำนวน ๔ ชั้นในสมัยพญาเป็กขะจา(พญาหูหิ้น)เป็นเจ้าเมืองลอง เพราะ ช่วงนี้ประมาณพ.ศ.๑๙๙๔ - ๒๐๑๘ พระเจ้าติโลกราช กษัตริย์ล้านนาทรงทำสงครามกับพระบรมไตรโลก นาถ กษัตริย์อยุธยา เมืองลองจึงเป็นเมืองหน้าด่านหรือเมืองกันชนของล้านนา ขณะที่อยุธยามีเมืองพิชัย (ปัจจุบันอยู่ในเขตจ.อุตรดิตถ์) เป็นเมืองหน้าด่านและพระบรมไตรโลกนาถเสด็จขึ้นมาประทับสั่งการเมือง ลองในช่วงนี้จึงมีการสร้างคูน้ำคันดินอย่างหนาแน่น ภายในเวียงลองจะประกอบด้วยส่วนต่างๆ คือ หัวเวียงเป็นที่ตั้งของวัดหลวงหัวเวียง(วัดหัวข่วง) โฮงไชยผีเมือง(พ่อเฒ่าหลวง,แม่นางแก้ว) ถัดลงมาเป็น ข่วงสนามหลวง กาดหลวง คุ้มหลวงเจ้าเมืองและ ญาติวงศ์ กลางเวียงเป็นที่ตั้งวัดมหาธาตุกลางเวียง (วัดพระธาตุไฮสร้อย) มีพระธาตุไฮสร้อยเป็นใจเมือง (สะดือเมือง)หรือศูนย์กลางเมืองลอง ซ้อนทับอยู่กับไม้ใจเมือง(ต้นไทรย้อย) ที่เป็นศูนย์กลางตามความ เชื่อผีดั้งเดิมอยู่ภายในวัด ซึ่งไทรย้อยต้นนี้ด้วยการเป็นไม้ใจเมืองจึงมีการให้ความสำคัญตลอดมา เช่น นำมาตั้งเป็นชื่อวัดว่า "วัดไฮสร้อย" (ไฮ – ต้นไทร, สร้อย - รากไทรที่ย้อยลงมา) หรือจากในจารึกท้าย คัมภีร์ใบลาน(คำส่อ)ของวัดพระธาตุไฮสร้อย พบว่ามักเรียกชื่อวัดหลากหลายตามสภาพแวดล้อมที่ตั้งกับ ต้นไทร เช่น "วัดพระธาตุไฮสร้อยกิ่งย้อยดอนแท่น" "วัดพระธาตุไฮสร้อยดอนแท่นริมยม" หรือ "วัดพระ ธาตุไฮสร้อยดอนแท่นวังต๊ะครัว" และมีพุทธทำนาย(บางตำนานว่าพระเจ้าอโศกทรงทำนาย)ของวัดพระ ธาตุไฮสร้อยก็เชื่อมโยงกับต้นไทรว่า "เมื่อใดต้นไทรย้อย นี้รากย้อยถึงพื้นดิน เมื่อนั้นวัดพระธาตุแห่งนี้จะ มีผู้อุปถัมภ์ให้เจริญรุ่งเรืองอีกครั้ง

ภาคเหนือ
จังหวัด : แพร่
ตำบล : ปากกาง
อำเภอ : ลอง
เวลาเปิด : 08.00-17.00 น.
สถานที่ใกล้เคียง : ตั้งอยู่หมู่ 9 ตำบลปากกาง อำเภอลอง




ความเป็นมาของพระธาตุแหลมลี่ คือเมื่อพระพุทธเจ้าตรัสรู้แล้ว ก็ได้เสด็จมาแสดงธรรมชื่อว่า “สารัมมะจิตตะสูตร” เมื่อพระพุทธเจ้าปรินิพานแล้วได้ 220 ปี ได้มีพระยาศรีธรรมาโศกมหาราช พร้อมด้วยพระสงฆ์ องค์อรหันต์ 400 องค์ ได้นำพระธาตุของพระพุทธเจ้ามาบรรจุไว้ที่นั่น นับตั้งแต่นั้นมา ราว พ.ศ. 949 สมัยพระยาพรหมกุลี เป็นผู้ครองเมืองเววาภาษีต์ (อำเภอลอง) ในสมัยนั้น เมืองอาลัยยะราโม มีพระยามินัยยะเป็นผู้ครองเมืองทุ่งยั้ง พระยาจังโกเป็นผู้ครองเมืองฝาง พระยาศิริสุทธะวังสา เป็นผู้ครองเมืองละโว้ (ลพบุรี) ได้เป็นสหายกันก็ได้มาสร้างพระธาตุแหลมลี่ ดังนั้นพระธาตุแหลมลี่จึงเป็นสถานที่อันศักดิ์สิทธิ์ แห่งหนึ่งในประเทศไทย หรือว่าในโลกกล่าวคือในภัทกัลป์นี้มีพระพุทธเจ้าห้าพระองค์ คือ พระกกุสันธะ พระโกนาคมนะ พระกัสสปะ พระโคตม พระอริยเมตตัย มาแสดงธรรมชื่อว่า “สารัมมะจิตตะสูตร” ทุกพระองค์ ดังนั้นที่วัดแหลมลี่แห่งนี้ จึงเป็นที่น่าอัศจรรย์ยิ่ง ถ้าผู้ใดมาไหว้ที่นี่ก็เสมือนหนึ่งเราได้ไหว้ พระเจ้าทั้งห้าพระองค์ ไม่มีบุญใดที่จะเปรียบปานได้ ดังนั้น ในอดีตที่แห่งนี้ คงเจริญรุ่งเรืองเป็นแท้ เพราะผู้ที่มาสร้างก็ล้วนเป็นบุคคลที่มีบุญญาธิการทั้งนั้น แต่ทุกสิ่งทุกอย่างถ้าเจริญถึงขีดสุดแล้วก็มีเสื่อมไปตามธรรมดา นับตั้งแต่นั้นมาก็ถอยมาเป็นลำดับขาดความเอาใจใส่รักษาและมิหนำยังมีคนบาปหนาอธรรมมาเบียดเบียนทำร้ายต่อพระพุทธรูปและเจดีย์เสมอมา

ภาคเหนือ
จังหวัด : แพร่
ตำบล : ในเวียง
อำเภอ : เมืองแพร่
เวลาเปิด : 08.00-17.00 น.
สถานที่ใกล้เคียง : บริเวณซอยคำลือ ใกล้วัดหลวงและบ้านวงษ์บุรี




วัดพงษ์สุนันท์เป็นวัดที่สร้างอยู่ในพื้นที่บ้านวงศ์บุรีในเขตกำแพงเมืองเก่า เดิมเป็นวัดร้างชื่อ "วัดปงสนุก" ไม่มีหลักฐานปรากฏว่าสร้างในสมัยใด แต่พบบันทึกว่าเมื่อปี พ.ศ. 2472 ผนังวิหารได้พังทลายลงเพราะเกิดน้ำท่วม ทำสังฆกรรมไม่ได้หลายปี ในปี พ.ศ. 2472 จึงได้มีการบูรณะวัด และสร้างวิหารใหม่ โดยหลวงพงษ์พิบูลย์และเจ้าสุนันตามหายศปัญญา พระมหาโกศล อคฺคธีโรจึงได้เปลี่ยนชื่อเป็น “วัดพงษ์สุนันท์” ตามชื่อหลวงพงษ์พิบูลย์ และ เจ้าแม่สุนันตา วัดพงษ์สุนันท์ จนถึงปัจจุบัน และตั้งเป็นวัดประจำตระกูลวงศ์บุรีแต่นั้นมา วัดพงษ์สุนันท์เป็นวัดที่มีสวยงาม และเอกลักษณ์ที่โดดเด่นหลายอย่างเริ่มตั้งแต่ซุ้มประตูทางเข้าที่เป็นซุ้มประตูมงคล 19 ยอด พระนอนองค์ใหญ่สีทองอร่ามอยู่กลางแจ้งริมกำแพงวัด พระอุโบสถประดิษฐานพระพุทธรูปปางมารวิชัย ชื่อว่า "พระเจ้าแสนสุข" มีอายุราว 568 ปี มีเจดีย์บรรจุพระบรมสารีริกธาตุ พระพุทธรูปเก่าแก่สวยงาม วิหารแก้วองค์พระธาตุเจดีย์ 108 ยอด ที่ตั้งเด่นตระหง่าน เป็นวิหารสีขาวทั้งหลัง มีความหมายทางพุทธศาสนา คือ บูชาพระพุทธคูณ โดยวิหารหลังนี้มี พระธาตุเจดีย์ทั้งหมด 108 องค์ ซึ่งล้อมรอบด้วยกำแพงลูกแก้วทั้งหมด 108 ลูก เมื่อมองลูกแก้วสามารถเห็นวิหารแก้วองค์พระธาตุ เจดีย์ 108 ยอดกลับหัวสวยงามและน่าอัศจรรย์มาก ภายในวิหารมีพระพุทธรูปองค์ใหญ่ นามว่า "พระสุรัสวดีประทานพร" และองค์เล็กที่ทำจากไม้ขนุนทั้งองค์ มีภาพจิตรกรรมฝาผนังเกี่ยวกับพระพุทธรูปในจังหวัดแพร่ ปีนักษัตร เป็นต้น ส่วนในองค์พระธาตุเจดีย์ บรรจุ "พระสกุลดำคูณ เป็นแสน ๆ องค์" เจดีย์พระธาตุพงษ์สุนันมงคล บรรจุพระบรมสารีริกธาตุพระบรมสารีริกธาตุ มาจากประเทศอินเดียและศรีลังกา ในช่วงเดือนกุมภาพันธ์ของทุกๆ ปี วัดพงษ์สุนันท์ จะมีการจัดประเพณีงานสรงน้ำพระบรมสารีริกธาตุ งานไหว้สาพระธาตุพงษ์สุนันท์มงคล